ÇETİNKALE Bilişim · 26.10.2026 · 1 dk okuma
Önleme
- 1. Değiştirilemez (immutable) ve ağdan yalıtılmış yedekler; geri yükleme düzenli olarak test edilmeli
- 2. Tüm uzaktan erişim, e-posta ve bulut hesaplarında çok faktörlü doğrulama
- 3. İşletim sistemi, VPN ve internete açık cihazların yamalarının hızla uygulanması
- 4. İnternete açık RDP bağlantılarının kapatılması; uzaktan erişimin VPN veya PAM üzerinden yapılması
- 5. E-posta güvenliği ve çalışanlara düzenli oltalama farkındalık eğitimi
Tespit ve sınırlama
- 6. Tüm uç noktalarda davranış tabanlı EDR
- 7. Yönetici hesaplarının ayrıştırılması ve PAM ile korunması
- 8. Ağ segmentasyonu: kullanıcı ağı, sunucular ve yedekler arasında kontrollü geçişler
- 9. Merkezi log toplama ve 7/24 izleme; şüpheli şifreleme davranışında otomatik cihaz yalıtma (SOAR)
Müdahale
Planın içinde iletişim (yönetim, müşteriler, KVKK bildirimi), hukuk danışmanlığı ve sigorta adımları da yer almalıdır.
- 10. Yazılı ve tatbikatı yapılmış olay müdahale planı: kim, kimi, hangi sırayla arayacak; hangi sistemler önce ayağa kalkacak
Saldırı anında ne yapmalı?
- Etkilenen cihazları ağdan ayırın, ancak kapatmayın; bellekteki iz delil olabilir
- Yönetici şifrelerini ve VPN erişimlerini değiştirin
- Yedeklerin etkilenmediğinden emin olun ve onları ağdan yalıtın
- Fidye notunu ve şüpheli dosyaları silmeyin
- Uzman ekibe ve gerekiyorsa kolluk kuvvetlerine başvurun
- Kişisel veri etkilendiyse 72 saatlik KVKK bildirim süresini takip edin
Fidye ödenmeli mi?
Fidye ödemek verilerin geri verileceğini veya yayımlanmayacağını garanti etmez, saldırganları yeniden hedef almaya teşvik eder ve bazı durumlarda hukuki riskler doğurabilir. En güçlü pozisyon, ödeme seçeneğini hiç gündeme getirmeyecek sağlam ve test edilmiş yedeklere sahip olmaktır.
Sık Sorulan Sorular
Antivirüs fidye yazılımını durdurmaz mı?
Klasik imza tabanlı antivirüs, yeni ve özelleştirilmiş fidye yazılımlarını çoğu zaman tanımaz. Davranış tabanlı EDR, şüpheli şifreleme hareketini başladığı anda durdurabilir.
Bulutta tutulan dosyalar da şifrelenebilir mi?
Evet. Bilgisayarla senkronize edilen OneDrive veya paylaşılan klasörlerdeki dosyalar da şifrelenebilir. Sürüm geçmişi ve ayrı bulut yedeği bu yüzden önemlidir.